คนส่วนใหญ่ต้องมีอายุอยู่ถึงวัยชราซึ่งต้องได้รับการดูแลอย่างดีจากผู้ที่อยู่ใกล้ชิดเนื่องจากผู้สูงอายุจะมีปัญหาทั้งทางด้านร่างกายและจิตใจ
ปัญหาทางด้านร่างกาย
เนื่องจากอวัยวะต่าง ๆ เสื่อมลงร่างกายย่อมอ่อนแอ เป็นเหตุให้มีโรคต่าง ๆแทรกซ้อนได้ง่ายโรคที่เคยเป็นและรักษาได้ง่าย ๆ ก็รักษายากขึ้น โรคที่ไม่เคยเป็นสมัยหนุ่มสาว กลับมาเป็นตอนวัยสูงอายุ ซึ่งมีโรคที่มักเป็นกับผู้สูงอายุมากมาย ดังที่จะกล่าวต่อไป
ระบบกระดูกข้อและเอ็น
กระดูกผุกร่อนหักง่าย หากผู้สูงอายุหกล้มเบา ๆ ก็อาจทำให้กระดูกแขนหรือขาหักได้นอกจากนั้นเอ็นยึดกระดูกยังหลวม ทำให้ปวดข้อ ปวดหลังหมอนรองกระดูกบริเวณกระเบนเหน็บหรือบริเวณต้นคอมักแฟบทำให้กระดูกไปทับรากประสาทเกิดอาการปวดคอ ปวดแขนปวดหลังหรือปวดขาได้
ระบบหายใจ
หลอดลมจะอักเสบ ไออยู่เสมอ มีเสมหะมาก เป็นไข้หวัดธรรมดาก็อาจกลายเป็นปอดบวม ปอดอักเสบได้ แม้การรับรู้กลิ่นก็เลวลง
ระบบไหวเวียน
ผนังเส้นเลือดต่าง ๆ จะแข็ง ทำให้เส้นเลือดในสมอง หรือในกล้ามเนื้อหัวใจพิการได้ ความดันเลือดจะสูง บางทีเส้นเลือดที่ไปเลี้ยงตีบทำให้กลายเป็นโรคหัวใจ หรือเส้นโลหิตฝอยในสมองแตก ทำให้เป็นอัมพาตได้โดยเฉพาะในคนอ้วนที่ชอบรับประทานไขมันมาก ๆ มีโอกาสเป็นมากกว่าคนผอม
ระบบทางเดินอาหาร
คนสูงอายุมักจะท้องอืด ฟันไม่ดีทำให้เคี้ยวอาหารไม่อะเลียดน้ำย่อยลดลงทำให้อาหารไม่ย่อยอาจเป็นแผลในกระเพาะอาหารนิ่วในถุงน้ำดี ริดสีดวงทวารอาการท้องอืด ท้องเพ้อหรือท้องผูก อาจทำให้รู้สึกเบื่ออาหารทำให้เป็นผลเสียต่อระบบอื่น ๆ ภายในร่างกายต่อไปอีก
ระบบเดินปัสสาวะและสืบพันธ์
อาจเป็นนิ่วในไตไตอักเสบ กระเพาะปัสสาวะอักเสบผู้ชายอาจต่อมลูกหมากโต ทำให้ปัสสาวะขัด ผู้หญิงที่เคยคลอดลูกมามาก ๆ อาจเป็นมะเร็งที่ปากมดลูก
ระบบสายตา
สายตาจะเสื่อม ตายาว ตามัว อาจเป็นต้อกระจก ที่อันตรายมากคือต้อหิน
ระบบการได้ยิน
อาจเวียนศีรษะจาการที่ระบบควบคุมการเคลื่อนไหวของร่างกายที่อยู่ในหูผิดปกติ อาจมีอาการหูตึง
โรคของต่อมไร้ท่อ
โรคเบาหวานพบบ่อยที่สุด นอกจากนั้นก็มีโรคของต่อมไทรอยด์ ต่อมในสมอง
ระบบผิวหนัง
ผิวหนังแห้งอักเสบเป็นผื่นคัน ตกกระมีไฝฝ้ามากกว่าปกติ เยื่อเมือกต่าง ๆ มีความชุมชื้นลดลงทำให้อักเสบได้ง่าย
ระบบความจำ ระบบประสาท
ประสาทชาในทุกระบบ จำอะไรชาในทุกระบบ จำอะไรไม่ค่อยได้ โดยเฉพาะเรื่องที่เกิดขึ้นสั้น ๆ และเป็นปัจจุบัน แต่มักจำเรื่องราวในอดีตได้ดี
โรคมะเร็ง
ในคนสูงอายุพบโรคมะเร็งได้มากในทุก ๆ ระบบของร่างกาย
ปัญหาด้านสุขภาพจิต
ผู้สูงอายุ หรือผู้ที่เกษียณอายุบางคนกลายเป็นคนที่ไม่มีงานทำเสมือนว่าตนเองเป็นคนไร้ค่าปล่อยเนื้อปล่อยตัวอยู่กับบ้านเคลื่อนไหวน้อยลง ทำให้อ้วนมากขึ้น หูตึง ทำให้ไม่มีใครอยากคุยด้วย บางคนย้ำคิดย้ำทำ นอนไม่หลับ รู้สึกอ้างว้าง ว้าเหว่ไม่อบอุ่น สิ่งเหล่านี้เป็นความรู้สึกของคนเพียงกลุ่มหนึ่ง แต่ยังมีคนสูงอายุอีกมากที่มีร่างกายแข็งแรง มีสุขภาพจิตที่ดี ข้อปฎิบัติสำหรับผู้สูงอายุมีดังนี้
1. เรื่องอาหาร
รับประทานอาหารที่มีคุณค่าทางโภชนาการ ใช่ไขมันจากพืชแทนไขมันจากสัตว์ อย่ารับประทานอาหารรสจัดเกินไป ( ยกเว้นกะทิหรือน้ำมันมะพร้าว ) พยายามรับประทานอาหารที่อ่อนเคี้ยวง่ายย่อยง่าย อย่าให้มากจนเกินไปพยายามคุมน้ำหนัก หากปล่อยให้อ้วนมากจะเป็นบ่อเกิดของโรคต่าง ๆ ได้ง่าย เช่น โรคหัวใจโรคเบาหวาน
2. เครื่องดื่ม
พยายามดื่มน้ำผลไม้สด ซึ่งจะช่วยให้สดชื่น ได้รับวิตามินซีและแร่ธาตุต่าง ๆ ช่วยให้ท้องระบายด้วยควรงดเครื่องดองของเมา บุหรี่และกาแฟ อาหารพวกนมเปรี้ยวจะช่วยให้ระบบย่อยอาหารระบบขับถ่ายดีขึ้น
3. การออกกำลังกาย
ควรออกกำลังกายให้เหมาะสมกับวัยอย่างสม่ำเสมอ อย่าให้เหนื่อยมากเกินไป
4. งานอดิเรก
ควรหางานอดิเรกทำเพื่อไม่ให้ว่างเกินไปดำเนินงานอดิเรกที่จะช่วยเพิ่มพูนทางเศรษฐกิจด้วยยิ่งดี เช่น เลี้ยงไม้ประดับ เลี้ยงปลา ทำสวน หรืออาจเขียนหนังสือบันทึกประสบการณ์ รวมทั้งบันทึกเหตุการณ์ต่าง ๆ ไว้กันหลงลืมด้วย
5. การเงิน
ควรจับจ่ายใช้สอยให้เหมาะกับรายได้ ไม่ควรเล่นการพนันต่าง ๆ เพราะอาจทำให้ตัวท่านเดือดร้อนได้
6. การตรวจสุขภาพ
ควรตรวจสุขภาพเป็นประจำทุกปี ไม่ควรซื้อยามารับประทานเอง
เกี่ยวกับสุขภาพจิต การเข้าวัด ทำบุญ ตักบาตร หรือทำบุญโดยการบริจาคสิ่งของแก่ผู้ยากจนจะช่วยให้จิตใจสบายขึ้น ควรติดตามข่าวประจำวันโดยการอ่านหนังสือพิมพ์ นิตยสาร ฟังวิทยุ ดูโทรทัศน์เพื่อให้ทันเหตุการณ์ต่าง ๆ ของโลก ทำให้ไม่รู้สึกเหงา ว้าเหว่ เป็นการช่วยปรับปรุงส่งเสริมสุขภาพจิตให้ดีขึ้นได้
ข้อมูลจากหนังสือ รายการกระจายเสียง วิทยุศึกษา เดือน พฤษภาคม 2533
